Categories: Новости

Водич за евиденција на залихи за фирми

Кога магацинската состојба не одговара на состојбата во деловните книги, проблемот не е само во неколку парчиња стока. Последиците може да бидат погрешно пресметана набавна вредност, неточна добивка, потешкотии при попис и слаба основа за даночно и финансиско известување. Овој водич за евиденција на залихи е наменет за сопственици и менаџери кои сакаат јасна контрола над стоката, материјалите и производите во својата компанија.

Евиденцијата на залихи не треба да биде административна обврска што се проверува само на крајот на годината. Таа е дневен оперативен процес што им покажува на одговорните лица што е набавено, што е примено, што е продадено или потрошено, што е вратено и што реално се наоѓа во магацинот. Добро поставениот систем намалува загуби, спречува недостиг на производи и овозможува сметководствените податоци да ја одразуваат реалната состојба.

Што опфаќа евиденцијата на залихи

Залихите не се само стока наменета за продажба. Кај трговските друштва тоа најчесто се производи и стока во магацин или продажен простор. Кај производните компании, залихите може да вклучуваат суровини, помошни материјали, резервни делови, недовршено производство и готови производи. Кај услужните компании, обемот е обично помал, но сепак може да постојат материјали и потрошен инвентар што треба да се следат.

За секој вид залиха треба да се знае најмалку: шифра или назив, мерна единица, влезна количина, излезна количина, локација, набавна или производна вредност и одговорно лице. Ако овие податоци се водат нецелосно или во повеќе неповрзани табели, брзо се создаваат разлики што подоцна тешко се објаснуваат.

Практичната цел е едноставна: секое движење на залиха да има документ, секој документ да биде навремено евидентиран, а книговодствената состојба редовно да се споредува со физичката состојба.

Поставете јасен процес од прием до издавање

Најчеста причина за неусогласеност не е сложена сметководствена грешка, туку пропуштен чекор во секојдневната работа. Стоката пристигнува, се сместува во магацин и се пушта во продажба, а приемот се евидентира подоцна. Или материјал се издава во производство без соодветна интерна документација. Во такви услови, ниту најдобрата сметководствена програма не може да обезбеди точни податоци.

Прием на стока и материјали

Приемот треба да започне со споредување на испорачаната количина со нарачката и придружната документација. Одговорното лице треба да провери дали артиклите, количините, мерните единици и евентуалните оштетувања одговараат на фактичката испорака. Потоа приемот се документира и се внесува во магацинската евиденција.

Особено внимание е потребно кога фактурата пристигнува во различен ден од стоката. Во тој случај, компанијата мора да има уреден интерен процес за прием и привремено следење на залихата, за да не се создаде временска разлика меѓу физичката и сметководствената состојба.

Издавање, продажба и потрошувачка

Секоја продажба треба да го намали магацинското салдо на соодветниот артикл. Кај материјалите што се користат во производство или за извршување услуга, издавањето треба да биде поткрепено со интерен документ, работен налог или друга соодветна основа. Важно е да се знае не само колку материјал е издаден, туку и за која намена.

Не е добра практика магационерот да коригира количини врз основа на усни информации. Корекциите, повратите, расходувањата поради оштетување и преносите меѓу магацини треба да имаат јасно одобрение и трага во документацијата.

Поврати и отпис

Повратот од купувач, повратот кон добавувач и отписот поради оштетување или истек на рок не се исти трансакции. Секоја има различна деловна и сметководствена основа. Ако се заведуваат како обично намалување на количина, компанијата губи увид во причините за отстапувањето и може да направи грешка при пресметка на трошоците и даночниот третман.

Затоа, за отписите утврдете кој предлага, кој одобрува, како се составува записник и како настанот се евидентира во магацинската и сметководствената документација. Колку е поголема вредноста на залихите, толку е поважно одобрувањето да не зависи од едно лице.

Изберете метод што одговара на вашиот бизнис

Евиденцијата на количини е само еден дел од работата. Вториот дел е вреднувањето на залихите, односно начинот на кој се утврдува вредноста на излезената стока или материјал и преостанатата состојба. Компанијата треба да применува метод што е во согласност со нејзината сметководствена политика и да го применува доследно.

Во практика често се користи методот на просечна пондерирана цена, особено кога истиот артикл се набавува по различни цени. Кај одредени дејности може да биде соодветен и метод што ги следи првите набавени количини како први издадени. Изборот зависи од природата на стоката, фреквенцијата на набавките, софтверското решение и сметководствената политика.

Нема универзално најдобар метод за секоја фирма. За компанија со голем број артикли и чести промени на набавните цени, практичноста и можноста за точна системска пресметка се пресудни. За производство, потребно е дополнително да се утврди како се следи потрошениот материјал и како се формира вредноста на готовиот производ.

Редовниот попис е контрола, не формалност

Пописот е моментот кога книговодствената состојба се соочува со реалноста во магацинот. Тој не треба да се сведе на пребројување на крајот на годината, без анализа на разликите. Кога се утврдува кусок или вишок, потребно е да се утврди причината: погрешен прием, неевидентирано издавање, замена на артикли, оштетување, кражба или грешка при претходен попис.

Најефикасен пристап е периодично броење и за време на годината, особено за артикли со висока вредност, брз обрт или зголемен ризик од загуба. Мал трговец со ограничен асортиман можеби ќе има доволно ресурси за месечна проверка на клучните производи. Компанија со голем магацин може да организира цикличен попис по групи на артикли.

Пописната комисија треба да располага со јасни упатства, а лицата што ја водат дневната евиденција не треба самостојно да ги потврдуваат резултатите без независна проверка. По пописот, разликите треба да се документираат, одобрат и евидентираат навремено.

Контроли што спречуваат скапи грешки

Контролата не значи непотребна бирократија. Таа значи дека секој знае што е негова одговорност и дека системот не зависи од меморијата или присуството на едно лице. Во помала фирма, сопственикот може да ги одобрува отписите и повратите. Во поголема фирма, тие овластувања треба да се распределат меѓу магацин, продажба, набавка и финансии.

Корисно е редовно да се следат артиклите со негативна состојба, невообичаено високи отстапувања, залихи што долго не се движат и разлики меѓу продажбата и издадената стока. Овие извештаи не се само сметководствена обврска. Тие покажуваат дали капиталот е врзан во бавнообртна стока, дали постои ризик од застарување и дали набавките се планираат реално.

Дигиталното решение може значително да ја олесни работата, но само ако процесите се поставени правилно. Бар-кодови, магацински софтвер и поврзување со продажните места го намалуваат рачното внесување. Сепак, ако приемот не се проверува или ако вработените ги заобиколуваат процедурите, технологијата само побрзо ќе пренесува неточни податоци.

Усогласете ги магацинот, сметководството и даночната документација

Магацинската евиденција и финансиското книговодство мора да работат како поврзан систем. Разликите меѓу нив често се појавуваат поради доцна доставени фактури, неевидентирани интерни преноси, неправилно заведени поврати или погрешно шифрирани артикли. Затоа е потребна редовна комуникација меѓу лицето што управува со залихите и сметководствениот тим.

Компанијата треба навремено да доставува комплетна документација: влезни фактури, испратници, приемници, издатници, записници за отпис, документи за поврат и пописни листи. Кога документацијата доаѓа со задоцнување, расте ризикот финансиските извештаи да се изготват врз нецелосни податоци.

За бизниси што немаат внатрешен сметководствен сектор, надворешен партнер како AKAUNT GRUP може да помогне во воспоставување на практични процедури, усогласување на документацијата и редовна проверка на сметководствениот третман. Целта не е да се создаде сложен систем, туку систем што вработените навистина ќе го применуваат.

Добрата евиденција на залихи почнува со едноставно правило: ништо не влегува, не излегува и не се отпишува без јасна документација. Кога тоа правило се применува доследно, менаџментот добива точни бројки за одлучување, а фирмата гради посигурна основа за раст и законито работење.

Recent Posts

Наплата на побарувања без непотребен ризик

Наплата на побарувања со јасни рокови, точна документација и навремени постапки што ја штитат ликвидноста…

2 days ago

Како се пресметува нето плата во Македонија

Дознајте како се пресметува нето плата во Македонија: придонеси, персонален данок, лично ослободување и практичен…

4 days ago

Најдобри сметководствени извештаи за менаџери

Најдобри сметководствени извештаи за менаџери даваат јасна слика за приходи, трошоци, ликвидност и обврски за…

6 days ago

Кој може да биде управител во ДОО и ДООЕЛ?

Кој може да биде управител во македонска компанија? Проверете ги условите, ограничувањата, постапката за именување…

1 week ago

Пример даночен инспекциски надзор за фирма

Пример даночен инспекциски надзор: документи, рокови и постапки што му помагаат на вашиот бизнис да…

1 week ago

Минимална плата: обврски на работодавачите

Минимална плата бара точна пресметка, навремена пријава и усогласени договори. Проверете ги клучните обврски на…

2 weeks ago